Người có uy tín – cầu nối của bản làng vùng cao

          Khơi dậy niềm tin cho nhân dân từ bước chân đi dầu

          Nằm ở vùng núi phía tây Đà Nẵng, thôn Phú Túc (xã Hòa Vang) có hơn 80% dân số là đồng bào Cơ Tu. Địa bàn giáp ranh với nhiều khu vực miền núi khiến nơi đây từng đối mặt với không ít khó khăn trong phát triển kinh tế, giữ gìn an ninh trật tự và nâng cao nhận thức của người dân.

          Trong ký ức của ông Lê Văn Nghĩa, có thời điểm bà con vẫn duy trì tập quán du canh du cư, cuộc sống phụ thuộc chủ yếu vào rừng. Để thay đổi những nếp nghĩ đã ăn sâu qua nhiều thế hệ không thể chỉ bằng những cuộc họp hay lời tuyên truyền ngắn ngủi.

          “Muốn dân làm theo thì mình phải làm trước. Mưa dầm thấm lâu, kiên trì vận động thì bà con mới tin”, ông Nghĩa chia sẻ. Với suy nghĩ ấy, ông trở thành một trong những người tiên phong ổn định cuộc sống, phát triển kinh tế ngay trên mảnh đất quê hương để bà con nhìn thấy hiệu quả và làm theo.

          Là người có uy tín, được bà con tin tưởng, lắng nghe và noi theo, ông Nghĩa chia sẻ lợi thế lớn nhất của mình chính là sự thấu hiểu ngôn ngữ, bản sắc và văn hóa của đồng bào. “Đồng bào có ý chí, có tinh thần vượt khó, nhưng nhiều người vẫn còn thiếu kỹ năng và phương thức sản xuất, làm ăn hiệu quả”, ông Nghĩa nhận định. Do đó, những người như ông Nghĩa chính là cầu nối đưa những chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với gần dân.

          Không chỉ tuyên truyền, ông còn vận động người dân phát huy hiệu quả kinh tế rừng, từng bước thay đổi tư duy trông chờ, ỷ lại, khơi dậy ý chí tự lực vươn lên trong mỗi hộ gia đình. Theo ông, Đảng và Nhà nước luôn tạo điều kiện, trao cho người dân “cần câu”, nhưng để thoát nghèo bền vững thì mỗi người phải tự vươn lên bằng chính sức lao động của mình.

          Những thay đổi ấy dần hiện hữu trong đời sống của người dân Phú Túc. Đến nay, 100% hộ dân trong thôn đã ổn định định cư, không còn tình trạng du canh du cư. Điện, đường, trường, trạm được đầu tư đồng bộ; đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng cải thiện.

          Cùng với phát triển kinh tế, người có uy tín như ông Nghĩa còn là điểm tựa vững chắc trong công tác giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại cơ sở. “Nhiều năm nay, thôn chưa để xảy ra tình trạng các thế lực xấu lợi dụng chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc. Đó là điều rất đáng mừng”, ông Nghĩa nói.

          Là địa bàn miền núi, từng có thời điểm một số nhóm người núp bóng các tổ chức từ thiện tìm đến trao quà hỗ trợ rồi lồng ghép tuyên truyền đạo trái phép, xuyên tạc chủ trương của Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên, nhờ sự cảnh giác của người dân cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa chi bộ, chính quyền và lực lượng công an, các hoạt động này nhanh chóng được phát hiện, xử lý.

          Theo ông Đinh Lê Vương, Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác Mặt trận thôn Phú Túc, những năm gần đây, sự phát triển của địa phương còn được thúc đẩy bởi các dự án du lịch quy mô lớn trên địa bàn. Nhiều thanh niên có việc làm ổn định, nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp đại học đã trở về quê hương lập nghiệp.

          Ông Nghĩa cho rằng, một trong những yếu tố giúp người dân ngày càng tin tưởng vào chính quyền là sự hiện diện gần dân, sát dân của lực lượng công an chính quy tại cơ sở.

          “Từ khi các anh công an chính quy về xã, bà con yên tâm hơn rất nhiều. Những vụ việc phát sinh được giải quyết nhanh hơn, chính xác hơn. Người dân cảm nhận được sự quan tâm thực sự nên càng thêm tin tưởng”, ông nói.

          Trăn trở giữ nghề rượu cần của người Cơ Tu

          Tại thôn Phú Túc, ông Lê Văn Nghĩa còn được biết đến như một trong những người tâm huyết với việc bảo tồn nghề nấu rượu cần truyền thống của dân tộc Cơ Tu.

          Đối với người Cơ Tu, rượu cần không đơn thuần là một thức uống. Đó là nét văn hóa gắn liền với các lễ hội, sinh hoạt cộng đồng và đời sống tinh thần của người dân từ bao đời nay. Thế nhưng trước sự phát triển của đời sống hiện đại, nghề nấu rượu cần đang đứng trước nguy cơ mai một.

          Nhiều năm trước, địa phương từng triển khai mô hình sản xuất rượu cần với sự tham gia của nhiều hộ dân. Các thành viên được hỗ trợ học nghề, được hướng dẫn kỹ thuật và quảng bá sản phẩm. Tuy nhiên, do đầu ra hạn chế, sức cạnh tranh thấp và thu nhập chưa ổn định nên nhiều người dần bỏ cuộc.

          Riêng ông Nghĩa vẫn quyết tâm theo đuổi. Từ nguồn hỗ trợ của Nhà nước cùng khoản vay thêm từ Hội Cựu chiến binh, ông đầu tư xây dựng khu sản xuất, nhà trưng bày và từng bước hoàn thiện quy trình làm rượu cần theo hướng bài bản hơn.

          Đến nay, cơ sở của ông duy trì sản lượng khoảng 2.500 - 3.000 vò rượu cần mỗi năm. Dù chưa tạo được sự bứt phá về thị trường, ông vẫn quyết tâm giữ nghề.

          “Rượu cần mà mất đi thì coi như mất một phần bản sắc của người Cơ Tu. Mình không làm được chuyện lớn lao nhưng cố gắng góp một phần nhỏ để giữ lại cái gốc của dân tộc”, ông tâm sự.

          Theo ông Nghĩa, khó khăn lớn nhất hiện nay là đầu ra sản phẩm. Khách hàng chủ yếu vẫn là khách du lịch và chưa có thị trường tiêu thụ ổn định lâu dài. Trong khi đó, chi phí sản xuất ngày càng tăng, từ nguyên liệu đến các chum, vại đựng rượu đều phải mua từ nơi khác.

          Ông cũng cho rằng để sản phẩm tồn tại trong bối cảnh mới, cần mạnh dạn cải tiến mẫu mã, bao bì cho phù hợp với nhu cầu du khách. Nếu trước đây rượu cần thường được uống tập thể trong các dịp lễ hội thì hiện nay cần phát triển thêm những dòng sản phẩm nhỏ gọn, thuận tiện mang đi.

          Điều khiến ông trăn trở nhất không phải là lợi nhuận mà là làm sao để nghề truyền thống tiếp tục được truyền lại cho thế hệ sau. Ông chia sẻ: “Nếu sau này đầu ra tốt hơn, tôi sẵn sàng hỗ trợ các hộ dân khác cùng làm, cùng phát triển thành làng nghề. Đó là điều tôi mong muốn nhất”.

          Trong tiến trình phát triển của vùng cao Hòa Vang, ông Lê Văn Nghĩa đã phát huy vai trò của một người có uy tín, góp sức vào những kết quả thiết thực tại địa phương, qua đó giúp ổn định đời sống bà con và bảo tồn bản sắc truyền thống của người Cơ Tu. Bằng những hành động giản dị nhưng bền bỉ, ông Nghĩa đã củng cố thêm niềm tin son sắt của nhân dân với Đảng và Nhà nước ngay từ cơ sở.

Tùng Chi