LÀNG CỔ PHONG NAM

 

 LÀNG CỔ PHONG NAM

          Vị trí

          Làng cổ Phong Nam gần quốc lộ 1A, thuộc xã Hoà Châu, huyện Hoà Vang, thành phố Đà Nẵng, cách trung tâm thành phố Đà Nẵng 10km về phía Tây Nam. Làng Phong Nam chiếm phần lớn địa phận xã Hoà Châu, gồm các thôn Nam Thạnh, Tây An, Đông Hòa, Bàu Cầu , là một vùng đất được khai thác sớm trong lịch sử huyện Hòa Vang.

          Lịch sử

          Trước kia, Phong Nam chỉ là một phần phía Nam của làng Phong Lệ rộng lớn và nổi tiếng, với bề dày lịch sử lâu đời. Thời Trần, Lê, Phong Lệ từng là đất huyện lỵ của Điện Bàn. Làng Phong Lệ là quê hương của Ông Ích Khiêm, cái tên Phong Lệ cũng mới xuất hiện từ thời Ông Ích Khiêm. Còn trước kia, làng có tên gọi là Đà Ly được truyền lại từ cổ xưa, do các vị Nhâm Quý công, Lao Quý công và Mười Quý công đến khai canh, khai cư lập làng. Các cụ cho rằng, chữ 'Đà' và 'Ly' viết theo chữ Hán đều có bộ “Mã' (ngựa), không phải là 'mỹ tự”. Đến năm Thiệu Trị nguyên niên (1841), lúc Ông ích Khiêm lên làm quan và có tiếng nói của triều đình, các cụ đã xin đổi tên làng thành Phong Lệ, và giữ chữ Đà Ly cổ truyền làm tên một thôn (nay thuộc thôn Phong Bắc, xã Hòa Thọ). Tên gọi Đà Ly hiện vẫn còn trong trí nhớ của nhiều dân làng và còn lưu lại trong một số giấy tờ, gia phả của các tộc họ trong làng.

          Cái tên Phong Nam, là cách nói gọn của Phong Lệ Nam. Năm Thành Thái thứ 8 (1896), Phong Lệ được chia tách thành hai làng là làng Phong Lệ bắc (Phong Bắc) và làng Phong Lệ Nam (Phong Nam). Làng Phong Bắc ở phía Bắc sông Yên, thuộc tổng Bình Thái, huyện Hòa Vang, nay thuộc phường Hòa Thọ Tây, quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng. Làng Phong Nam ở phía Nam sông Yên, thuộc tổng Thanh An, phủ Điện Bàn, nay là thôn Phong Nam, xã Hòa Châu, huyện Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng. Mặc dù được chia thành hai xã khác nhau, nhưng dân cả hai làng vẫn duy trì nhiều sinh hoạt chung trong các việc họ việc làng.

          Đặc điểm

          Phong Nam là một ngôi làng cổ điển hình, còn lưu giữ được nét đặc trưng của một làng quê Việt Nam truyền thống, với các ngôi nhà ấm cúng có luỹ tre xanh bao bọc, bên ngoài, là các cánh đồng lúa nước. Trong làng, còn giữ được các ngôi đình, chùa, miếu, nhà thờ tiền hiền, nhà thờ họ tộc, những ngôi nhà bình dị sinh hoạt của nhà nông đôi khi tưởng chỉ còn trên sách vở...

          Nếu ai đã từng đến làng Phong Nam, sẽ nhớ mãi cảm giác yên bình, được tận hưởng mùi hương lúa non thoang thoảng trong làn gió mát, hay tiếng sóng vỗ rì rào ở bến sông. Điều thú vị nhất là khi du khách đến thăm bến nước Xóm Hến ở Đông Hoà, từng nổi tiếng với nghề làm hến như trong câu ca “Đông Hoà bán hến mua trâu”, và dừng chân nơi Xóm Đùng, sẽ là một ngôi miếu âm linh u tịnh dưới một gốc đa cổ thủ bên sông Tây An. Ngày xưa, làng Phong Lệ còn nổi tiếng với Lễ hội Mục Đồng. Đây là ngày hội của trẻ chăn trâu, một lễ hội tôn vinh nghề nông và cũng là để cầu cho những vụ mùa sắp đến sẽ được bội thu.

          Ở đây còn nhiều giai thoại về tên đất, tên làng, về tài năng của Ông Ích Khiêm, về những cuộc viếng thăm của Cao Bá Quát và cả câu đối của cụ Phan Bội Châu tặng cho làng.

Tin cùng chuyên mục





















Thống kê truy cập Thống kê truy cập

0 3 6 2 3 6 0 3 6
Hôm nay: 3.371
Hôm qua: 9.740
Tuần này: 13.111
Tháng này: 181.560
Tổng cộng: 36.236.036